بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران با هدف حمایت از طرحهای اشتغالزایی، مشاغل خرد و خانگی و تسهیل فعالیت شرکتهای دانشبنیان، بخشنامههای جدیدی را در خصوص تسهیلات قرضالحسنه اشتغال ابلاغ کرد. بر اساس این ابلاغیهها، سقف فردی و کارفرمایی این تسهیلات افزایش یافته و همچنین شرایط شفافی برای پرداخت مجدد وامها در سال ۱۴۰۴ تعیین شده است. این دستورالعملهای جدید به ۲۳ بانک عامل کشور ارسال شده است.
به نقل از روابط عمومی بانک مرکزی، این نهاد پولی در دو بخشنامه به شمارههای ۰۴/۱۸۱۹۷۲ و ۰۴/۱۸۱۹۳۱ که هر دو در تاریخ ۲۳ مهرماه ۱۴۰۴ صادر شدهاند، جزئیات تازهای از اعطای تسهیلات قرضالحسنه اشتغال را اعلام کرد.
افزایش سقف وامهای فردی و کارفرمایی
- وامهای فردی اشتغال و مشاغل خانگی: سقف تسهیلات قرضالحسنه فردی برای اشتغال و مشاغل خانگی به ۲ میلیارد ریال افزایش یافت. دوره بازپرداخت این تسهیلات حداکثر ۶۰ ماه خواهد بود.
- حوزههای شغلی خاص: سقف تسهیلات برای حوزههای مصوب کمیسیون عملیات پولی و اعتباری، معادل ۳ میلیارد و ۵۰۰ میلیون ریال تعیین شده است. این تسهیلات میتواند تا ۲۰ درصد از کل منابع اختصاصیافته به هر دستگاه ذینفع را شامل شود و بازپرداخت آن نیز حداکثر ۶۰ ماه است.
- تسهیلات کارفرمایی: سقف وام کارفرمایی بر اساس تعداد افراد شاغل واحد، تا ۵۰ میلیارد ریال تعیین شده است. به ازای هر نیروی کار، معادل سقف سرانه فردی تسهیلات قرضالحسنه اشتغال (۲ میلیارد ریال) محاسبه و پرداخت خواهد شد. سقف بازپرداخت این بخش نیز حداکثر ۶۰ ماه است.
شرایط جدید برای شرکتهای دانشبنیان و فناور بانک مرکزی تسهیلات ویژهای را برای شرکتهای دانشبنیان، فناور و خلاق در نظر گرفته است:
- سقف فردی: سقف تسهیلات قرضالحسنه اشتغال فردی در این حوزه ۹ میلیارد ریال با حداکثر ۴۸ ماه بازپرداخت است.
- طرحهای ایجادی و توسعهای: برای طرحهای ایجادی، توسعهای و تولیدی شرکتهای دانشبنیان، سقف ۳۰ میلیارد ریال در نظر گرفته شده است.
- افزایش برای نخبگان: در صورت جذب نخبگان عضو بنیاد ملی نخبگان، سقف تسهیلات تا ۵۰ میلیارد ریال قابل افزایش خواهد بود. به ازای جذب هر نخبه، ۲۰ درصد به سقف کلی تسهیلات اضافه میشود.
تضمینها و وثایق تسهیلات بر اساس دستورالعمل جدید، تسهیل دریافت تضامین مورد تأکید قرار گرفته است:
- تا سقف ۲ میلیارد ریال: بانکها میتوانند با اعتبارسنجی متقاضی و دریافت سفته یا یک ضامن اقدام به پرداخت تسهیلات کنند.
- مبالغ بالاتر تا ۳ میلیارد و ۵۰۰ میلیون ریال: لازم است مفاد ماده هفتم دستورالعمل اجرایی اعطای تسهیلات خرد رعایت شود.
ضوابط پرداخت مجدد تسهیلات (در سال ۱۴۰۴) در بخشنامه دوم، شرایط سختگیرانهتری برای پرداخت مجدد تسهیلات قرضالحسنه اشتغال و مشاغل خانگی اعلام شده است تا منابع به سمت ایجاد اشتغال جدید هدایت شود:
- محدودیت سهمیه: هر دستگاه تسهیلگر یا نهاد حمایتی صرفاً تا ۱۰ درصد از سهمیه سالانه ابلاغی خود مجاز به پرداخت تسهیلات مجدد است.
- فاصله زمانی: حداقل سه سال باید از تاریخ دریافت تسهیلات قبلی گذشته باشد.
- ایجاد اشتغال جدید: پرداخت مجدد مشروط به پایداری طرح قبلی و ایجاد اشتغال جدید است. متقاضی باید علاوه بر حفظ طرح قبلی، نیروی کار تازهای جذب کند و مبلغی معادل سقف فردی تسهیلات، به ازای هر نیروی جدید پرداخت خواهد شد.
- کانال معرفی: معرفی جدید باید صرفاً از طریق همان دستگاهی انجام شود که تسهیلات قبلی را اعطا کرده است.
مسئولیت نظارت و اجرای این ضوابط به عهده دستگاههای تسهیلگر، نهادهای حمایتی، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و بانکهای عامل گذاشته شده است.
