حواله ارزی چیست؟
۱۴۰۵/۰۷/۱۷
جهش مداوم قیمت مسکن، خرید یک خانه کامل را برای بسیاری از خانوادهها و جوانان به یک رویا تبدیل کرده است. وضعیتی که در آن حتی پساندازهای چند ده میلیون تومانی نیز توان رقابت با شتاب تورم ملک را ندارند. در چنین شرایطی، ایده خرید متری مسکن ایدهای نوآورانه است و کمک میکند تا افراد به جای خرید یک آپارتمان چند میلیاردی، چند سانتیمتر یا چند متر از یک پروژه ساختمانی را بخرند و ارزش پول خود را حفظ کنند.
پلتفرم بیت هوم یکی از نامهای پیشرو در این حوزه است که ادعا میکند پل ارتباطی میان پساندازهای خرد و انبوهسازان مسکن ساخته است. اما آیا ورود به این سامانهها کاملا امن است؟ سود سرمایهگذاران چگونه محاسبه میشود و در صورت بروز چالشهای حقوقی چه تضامینی وجود دارد؟ در این مطلب، پلتفرم بیت هوم را از زوایای گوناگون، از شیوه ثبتنام و کارمزدها تا اعتبارسنجی تضامین و ریسکهای نقدشوندگی، بررسی خواهیم کرد.
پلتفرم بیت هوم بستری اینترنتی برای سرمایهگذاری خرد در حوزه مسکن و پروژههای ساختمانی است. این سامانه که تحت مدیریت شرکت «جذب سازه بنیان» فعالیت میکند، بستری فراهم کرده است تا افراد به جای نیاز به پرداخت رقمهای سنگین میلیاردی برای خرید یک واحد کامل، بتوانند با مبالغ اندک و از کف ۱۰۰ هزار تومان، در مالکیت متری یا کسری از پروژهها سهیم شوند. این مجموعه خود سازنده مستقیم ساختمانها به شمار نمیرود. بیت هوم نقش واسط و حلقه اتصال میان سرمایهگذاران خرد و شرکتهای سازنده را دارد. کارکرد کلیدی این پلتفرم در چند بخش خلاصه میشود:
بنابراین، عملیات اجرایی ساخت بر عهده سازنده است و بیت هوم بستر حقوقی، نظارتی و ساماندهی مشارکت جمعی را بر عهده دارد. در بیت هوم متراژ پروژه به قطعات و سهمهای بسیار کوچک تقسیم میشود. به عنوان نمونه، اگر بهای یک متر مربع از ملکی رقمی مشخص باشد، کاربر میتواند با بودجههای محدود حتی کسری از یک متر را خریداری کند. ارزش دارایی خریدار با پیشرفت فیزیکی کارگاه و همگام با افزایش بهای روز بازار مسکن رشد پیدا میکند و در زمان فروش یا تسویه، بازده متناسب با این رشد عاید سرمایهگذار میشود.
ورود به بازار مسکن از طریق پلتفرمهای خرید متری ملک، نیازمند آگاهی از پیشنیازهای مالی، اسناد دریافتی و چرخه ثبت سفارش است. در بیت هوم تلاش شده تا فرایند سرمایهگذاری برای عموم کاربران سادهسازی شود، اما هر گام دارای جزيیات قراردادی و هزینهای است که باید پیش از اقدام بررسی شود.
برای آغاز فعالیت در این سامانه، چند شرط و ضابطه پایه از سوی پلتفرم مشخص شده است:
پروژههای ساختمانی معرفیشده در بیت هوم با توجه به چرخه زمانی ساخت و فروش، در یکی از دستهبندیهای زیر قرار میگیرند:
فرایند اجرای سفارش خرید متری ملک در پلتفرم بیت هوم به شکل زیر طی میشود:
پس از نهایی شدن تراکنش در پلتفرم، کاربر مدارکی دریافت میکند که سند پیگیری حقوقی وی محسوب میشود. این اسناد عبارتند از:
یکی از مهمترین دغدغههای کاربران در ورود به پلتفرمهای سرمایهگذاری ملکی، میزان اعتبار حقوقی سامانه و نحوه حفاظت از اصل سرمایه است. در بررسی اعتبار بیت هوم باید میان اطلاعات ثبتی شرکت، مجوزهای فعالیت در فضای مجازی و تضامین قراردادی میان سازنده و خریدار تفکیک قائل شد تا بتوان ریسکهای احتمالی را به درستی سنجید. هوم برای فعالیت در فضای مجازی دارای مجوزها و عضویتهای صنفی مشخصی است:
سرمایهگذاری در مسکن همواره با دو مولفه اساسی نرخ رشد ارزش دارایی و میزان نقدشوندگی سنجیده میشود. در مدل خرید متری ملک مسکن از طریق بیت هوم، سود خریداران وابسته به نوسانات قیمت مسکن و ارزش افزوده ناشی از ساخت و تکمیل پروژهها است. با این حال، شیوه نقد کردن دارایی در این ساختار تفاوتهایی بنیادین با بازارهای نقدی دارد که سرمایهگذار باید پیش از واریز وجه، سازوکار آن را بشناسد.
سود سرمایهگذار در طرحهای ساختمانی بیت هوم از دو مسیر همزمان شکل میگیرد:
یکی از مباحث مهم در سرمایهگذاری متری، میزان سهولت در نقد کردن سهم خریداریشده است. برای خروج سرمایه در بیت هوم، چند مسیر پیشبینی شده است:
برای ایجاد دیدی بیطرفانه و شفاف نسبت به فعالیت در این بستر، ویژگیهای مثبت و ریسکهای موجود در جدول زیر گردآوری شده است:
| مزایا و نقاط قوت | ریسکها و محدودیتها |
|---|---|
| امکان ورود با سرمایه بسیار خرد: شروع از ۱۰۰ هزار تومان برای عموم مردم | وابستگی نقدشوندگی به خریدار جدید: نبود نقدشوندگی آنی مانند صندوقهای بورسی |
| حفظ ارزش پول در برابر تورم مسکن: همگامسازی سرمایه با رشد قیمت ملک | عدم تضمین بازدهی قطعی: نبود سود تضمینشده و وابستگی کامل به شرایط بازار |
| وجود تضامین مالی سازنده: اخذ ضمانتنامه ۱۱۰ درصدی و جریمه تاخیر روزانه | خروج از رگولاتوری بازار سرمایه: اداره به صورت پلتفرم خصوصی خارج از سازمان بورس |
| تنوع در پروژهها: امکان انتخاب موقعیتهای جغرافیایی مختلف برای سرمایهگذاری | خطر تاخیر در تحویل: احتمال تطویل عملیات ساختمانی فراتر از برنامه |
بیت هوم یک بستر واسط برای خرید متری مسکن است که فرصت ورود به بازار ساختوساز را با مبالغ خرد فراهم میکند و مناسب سرمایهگذاران صبور با افق دید میانمدت و بلندمدت است که میخواهند ارزش پساندازهای کوچک خود را همگام با تورم بخش مسکن حفظ کنند و نیازی به سود نقدی ماهانه ندارند.
اگر قصد ورود به این حوزه را دارید، در گام نخست پیشنویس توافقنامه و تضامین پروژه مدنظر خود را دقیق مطالعه کنید. سپس برای مقایسه شرایط این سامانه با سایر روشهای تامین مالی جمعی و صندوقهای سرمایهگذاری، صفحه مقایسه پلتفرمها مراجعه کنید تا تصمیمی متناسب با اهداف مالی خود بگیرید.
خیر. در حال حاضر مالیات بر عایدی سرمایه برای خریداران خرد در این پلتفرم اعمال نمیشود و تسویه نهایی بر مبنای ارزش روز سهم ملکی صورت میگیرد.
سهم ملکی به عنوان ماترک متوفی شناخته میشود و پس از طی انحصار وراثت قانونی، به وراث قانونی وی انتقال مییابد.
خیر. به دلیل صادر نشدن سند تفکیکی رسمی به نام خریدار خرد، امکان استفاده از این سهمها به عنوان وثیقه تسهیلات بانکی وجود ندارد.
بله. شرکتها و موسسات با ارائه مدارک ثبتی، روزنامه رسمی و معرفی نماینده مجاز میتوانند نسبت به خرید سهم اقدام کنند.
خیر. هرگونه نقل و انتقال دارایی برای حفظ اعتبار حقوقی و ثبت رسمی مالکیت، باید از طریق درگاه داخلی سامانه انجام شود.