ای بی کراد (IB Crowd)

اگر به دنبال روشی هستید که حتی با سرمایه‌های کوچک بتوانید در پروژه‌های واقعی اقتصادی شریک شوید، تامین مالی جمعی یکی از جذاب‌ترین گزینه‌هاست؛ آی‌بی‌کراد نیز یکی از پلتفرم‌های فعال در ایران است که این امکان را فراهم می‌کند تا سرمایه‌گذاران در طرح‌های دانش‌بنیان و کسب‌وکارهای کوچک مشارکت کنند. این سکوی تحت نظارت فرابورس از سال ۱۴۰۰ فعالیت خود را آغاز کرده و تاکنون صدها طرح را تامین مالی کرده است.

در ادامه جزئیات این پلتفرم تامین مالی جمعی را بررسی می‌کنیم تا بهترین تصمیم‌گیری را برای انتخاب سکوی مناسب با طرح یا سرمایه خود داشته باشید.

تامین مالی جمعی آی بی کراد چیست؟

آی بی کراد (IB Crowd) یکی از سکوهای تامین مالی جمعی فعال در ایران است که با هدف جذب سرمایه برای طرح‌های اقتصادی، کسب و کارهای کوچک و متوسط و پروژه‌های فناورانه فعالیت می‌کند. این پلتفرم به سرمایه‌گذاران امکان می‌دهد با مبالغ نسبتا کم، در تامین مالی یک طرح مشخص مشارکت داشته باشند. مدل فعالیت آی بی کراد بر پایه تامین مالی جمعی مشارکتی تعریف شده است. در این مدل، سرمایه‌گذاران به صورت مستقیم در سود و زیان یک پروژه سهیم می‌شوند و بازدهی سرمایه‌گذاری به عملکرد واقعی همان طرح بستگی دارد. به همین دلیل سود طرح‌ها از قبل تضمین شده نیست و هر پروژه ریسک مخصوص به خود را دارد.

طرح‌هایی که در آی بی کراد منتشر می‌شوند، قبل از نمایش عمومی، از نظر فنی، مالی و حقوقی مورد بررسی قرار می‌گیرند. پس از تایید، اطلاعات کامل هر طرح شامل مبلغ مورد نیاز، مدت اجرا، نرخ سود پیش بینی شده و ریسک‌ها در اختیار سرمایه‌گذاران قرار می‌گیرد تا بتوانند با دید باز تصمیم گیری کنند. در مجموع، آی بی کراد نقش یک واسطه ساختارمند را ایفا می‌کند که سرمایه‌های خرد را به طرح‌های نیازمند سرمایه متصل می‌کند و به رشد پروژه‌های اقتصادی و تولیدی کمک می‌کند.

تاریخچه شروع به کار تامین مالی جمعی آی بی کراد

سکوی تامین مالی جمعی آی بی کراد فعالیت رسمی خود را در تاریخ ۸ خرداد ۱۴۰۰ آغاز کرد. این پلتفرم با هدف ایجاد یک بستر آنلاین برای جذب سرمایه طرح‌های اقتصادی و کسب و کارهای در حال رشد راه‌اندازی شد و از همان ابتدا تلاش کرد نقش واسطه‌ای میان سرمایه‌گذاران و صاحبان طرح را داشته باشد.

با شکل‌گیری بازار تامین مالی جمعی در ایران و ایجاد چارچوب‌های نظارتی توسط فرابورس، آی بی کراد نیز به‌عنوان یکی از سکوهای فعال این حوزه شروع به فعالیت کرد. این پلتفرم در مدت فعالیت خود توانسته تعداد قابل توجهی طرح سرمایه‌پذیری را منتشر و تامین مالی کند و به تدریج جایگاه خود را در میان سکوهای کرادفاندینگ ایران تثبیت کند. برای اینکه بیشتر با تامین مالی جمعی آشنا شوید توصیه می‌کنیم حتما مقاله کراد فاندینگ چیست را مطالعه کنید.

با گذشت چند سال از آغاز فعالیت، آی بی کراد توانسته سهم مشخصی از بازار تامین مالی جمعی کشور را به دست آورد و به یکی از گزینه‌هایی تبدیل شود که سرمایه‌گذاران برای مشارکت در طرح‌های مختلف آن را بررسی می‌کنند. حضور در این بازار از سال ۱۴۰۰ باعث شده این پلتفرم در میان سکوهای فعال، سابقه نسبتا قابل قبولی داشته باشد.

سابقه عملکردی کرادفاندینگ آی بی کراد

برای بررسی عملکرد یک سکوی تامین مالی جمعی، مهم ترین معیار، آمار واقعی طرح‌های تامین شده و حجم سرمایه جذب شده است. آی بی کراد تاکنون ۱۸۷ طرح را تامین مالی کرده که از این میان ۱۸۶ طرح با موفقیت به نتیجه رسیده‌اند. این آمار نشان می‌دهد نرخ موفقیت طرح‌ها در این پلتفرم بسیار بالا بوده است.

از نظر حجم سرمایه نیز عملکرد قابل توجهی ثبت شده است. مجموع سرمایه‌گذاری انجام شده در آی بی کراد به عددی در حدود ۴,۲۸۲,۲۹۳,۹۰۰,۰۰۰ تومان رسیده است. همچنین تنها در سال ۱۴۰۴ حدود ۵۱۰,۰۰۰,۰۰۰,۰۰۰ تومان تامین مالی از طریق این سکو انجام شده که نشان‌دهنده تداوم فعالیت و جریان سرمایه در آن است.

در مجموع تاکنون ۸,۹۲۵ مورد سرمایه گذاری در این پلتفرم ثبت شده و سهم آی بی کراد از بازار تامین مالی جمعی حدود ۱۱.۰۸ درصد اعلام شده است. این اعداد نشان می‌دهد آی بی کراد توانسته جایگاه مشخصی در میان سکوهای فعال این حوزه به دست آورد.

در نهایت، وقتی به تعداد طرح‌های تامین شده، حجم سرمایه جذب شده و سهم بازار نگاه می‌کنیم، می‌توان گفت آی بی کراد از نظر عملکرد آماری، یکی از بازیگران جدی بازار کرادفاندینگ ایران محسوب می‌شود.

میزان اعتبار کراد فاندینگ ای بی کراد

اعتبار یک سکوی تامین مالی جمعی تا حد زیادی به مجوزهای رسمی، نهادهای مالی همکار و ساختار نظارتی آن بستگی دارد. آی بی کراد به‌عنوان یکی از سکوهای فعال این حوزه با دریافت گواهینامه فعالیت تامین مالی جمعی از فرابورس ایران فعالیت می‌کند. این مجوز نشان می‌دهد فعالیت پلتفرم در چارچوب مقررات بازار سرمایه انجام می‌شود.

در کنار این مجوز، آی بی کراد دارای نماد اعتماد الکترونیکی (اینماد) نیز است که نشان‌دهنده ثبت و فعالیت رسمی این کسب و کار در بستر آنلاین است. همچنین در اطلاعات معرفی پلتفرم به دانش بنیان بودن مجموعه نیز اشاره شده که به ماهیت فناورانه فعالیت آن مربوط می‌شود.

یکی دیگر از عوامل مهم در اعتبار این سکو، همکاری با تامین سرمایه تمدن به عنوان نهاد مالی است. حضور یک نهاد مالی شناخته شده در ساختار فعالیت پلتفرم می‌تواند به نظارت بهتر بر فرآیند تامین مالی و ارزیابی طرح ها کمک کند.

در مجموع، وجود مجوز فرابورس، همکاری با یک نهاد مالی معتبر و فعالیت رسمی در حوزه تامین مالی جمعی باعث شده آی بی کراد از نظر ساختار قانونی و نهادی، جایگاه قابل قبولی در میان سکوهای کرادفاندینگ ایران داشته باشد. البته مانند هر نوع سرمایه گذاری، بررسی ریسک هر طرح همچنان بر عهده سرمایه گذار است.

درباره کرادفاندینگ IB Crowd

سکوی تامین مالی جمعی آی بی‌کراد (IBCrowd) یکی از بهترین سکوهای تامین مالی جمعی در ایران توسط شرکت تامین سرمایه تمدن و تحت نظارت فرابورس ایران برای تامین مالی شرکت‌های کوچک‌و‌متوسط، دانش‌بنیان و فناور راه‌اندازی شده است. حساب رسمی این سکو نزد بانک شهر به شماره 100500600 است و تاکید می‌شود مسئولیت واریز اشتباه برعهده سکو نیست. ماموریت آی‌بی‌کراد شامل تسهیل تامین مالی طرح‌ها و ایده‌های نوآورانه، متنوع‌سازی جذب منابع از طریق سرمایه‌های خرد با روش‌های نوین و توسعه و تداوم فعالیت شرکت‌های کوچک و دانش‌بنیان است. مدیریت این مجموعه بر عهده دکتر علیرضا ناصرپور (مدیرعامل) و دکتر روح‌الله فرهادی (معاون خدمات مالی) است و بخش‌های مختلف آن شامل مدیریت سرمایه‌گذاری جایگزین به ریاست حامد حیدری، تیم کارشناسی (راحله فاتحی، محمدصادق نادری، ساناز احمدپور، سارا حدادی)، مدیریت مالی به عهده مهدی رضوی، واحد حقوقی به مدیریت عباس احضاری و مدیریت ریسک به عهده ستاره رضایی می‌باشد.

مجوزهای تامین مالی جمعی ای بی کراد

فعالیت سکوهای تامین مالی جمعی در ایران زیر نظر نهادهای بازار سرمایه انجام می‌شود و هر پلتفرم برای فعالیت قانونی باید مجوزهای مشخصی دریافت کند. آی بی کراد دارای گواهینامه فعالیت تامین مالی جمعی از فرابورس ایران است. این گواهینامه نشان می‌دهد که فعالیت پلتفرم در چارچوب مقررات تعیین شده برای سکوهای کرادفاندینگ انجام می‌شود.

در ساختار فعالیت این پلتفرم همچنین تامین سرمایه تمدن به عنوان نهاد مالی حضور دارد. وجود یک نهاد مالی در فرآیند تامین مالی جمعی به این معناست که طرح ها پیش از انتشار از نظر مالی و حقوقی بررسی می‌شوند و فرآیند جذب سرمایه تحت نظارت انجام می‌گیرد.

علاوه بر این، آی بی کراد دارای نماد اعتماد الکترونیکی (اینماد) نیز است که نشان دهنده ثبت رسمی این کسب و کار در فضای آنلاین کشور است.

در مجموع، ترکیب مجوز فعالیت از فرابورس، همکاری با یک نهاد مالی و دریافت اینماد باعث شده فعالیت آی بی کراد از نظر قانونی در چارچوب مشخصی انجام شود و کاربران بتوانند با آگاهی بیشتری از خدمات این پلتفرم استفاده کنند.

طرح‌های فعال کراود فاندینگ ای بی کراد

در پلتفرم آی بی کراد، طرح‌های مختلفی از حوزه‌های اقتصادی و تولیدی برای جذب سرمایه منتشر می‌شوند. این طرح ها معمولا مربوط به کسب و کارهای کوچک و متوسط، پروژه‌های تولیدی یا فعالیت‌های اقتصادی هستند که برای اجرای برنامه‌های خود به تامین سرمایه نیاز دارند.

تاکنون ۱۸۷ طرح در این پلتفرم تامین مالی شده که از این میان ۱۸۶ طرح با موفقیت به نتیجه رسیده‌اند. این آمار نشان می‌دهد بخش زیادی از پروژه‌هایی که در آی بی کراد منتشر شده‌اند توانسته‌اند سرمایه مورد نیاز خود را از طریق مشارکت سرمایه گذاران جذب کنند.

طرح‌های سرمایه پذیری پس از طی فرآیند بررسی و ارزیابی در پلتفرم منتشر می‌شوند و کاربران می‌توانند اطلاعات هر طرح را شامل مبلغ مورد نیاز، مدت اجرای پروژه و نرخ سود پیش بینی شده مشاهده کنند. سرمایه گذاران نیز با بررسی این اطلاعات می‌توانند تصمیم بگیرند در کدام طرح مشارکت کنند.

به طور کلی، طرح‌های فعال در آی بی کراد شامل پروژه‌هایی هستند که در حال جذب سرمایه از طریق مشارکت سرمایه گذاران هستند و پس از تکمیل فرآیند تامین مالی وارد مرحله اجرای پروژه می‌شوند.

حداقل سرمایه گذاری در کراد فاندینگ ای بی کراد

یکی از سوالات رایج درباره هر سکوی تامین مالی جمعی این است که با چه مبلغی می‌توان سرمایه گذاری را شروع کرد. بر اساس اطلاعات به دست آمده، حداقل سرمایه گذاری در آی بی کراد ۱۰۰ هزار تومان تعیین شده است.

این مبلغ نسبتا پایین باعث شده افراد با سرمایه‌های خرد نیز بتوانند وارد بازار تامین مالی جمعی شوند و بدون نیاز به سرمایه زیاد، در طرح‌های مختلف مشارکت کنند. به بیان ساده تر، برای شروع سرمایه گذاری در این پلتفرم نیازی به سرمایه‌های چند میلیونی نیست و با حداقل مبلغ تعیین شده هم امکان ورود وجود دارد.

پایین بودن حداقل مبلغ سرمایه گذاری دو مزیت مهم دارد. اول اینکه ریسک برای افراد تازه کار کنترل پذیرتر می‌شود و دوم اینکه سرمایه گذار می‌تواند سرمایه خود را بین چند طرح مختلف تقسیم کند. این موضوع به مدیریت بهتر ریسک کمک می‌کند.

در مجموع، تعیین حداقل سرمایه گذاری ۱۰۰ هزار تومانی باعث شده آی بی کراد از نظر دسترس پذیری برای سرمایه گذاران خرد، گزینه ای قابل بررسی باشد.

شرایط و مدارک مورد نیاز برای سرمایه‌پذیران ای بی کراد فاندینگ

بر اساس قوانین منتشرشده سکو و مطابق بررسی تیم مالی نکس، متقاضی تامین مالی در آی‌بی‌کراد باید شخصیت حقوقی داشته باشد. همچنین نداشتن دعاوی مؤثر، برخورداری مدیرعامل و اعضای هیئت‌مدیره از سابقه اعتباری مناسب، ارائه مفاصاحساب بیمه و مالیات، و ارائه مجموعه‌ای از اطلاعات ثبتی و مالی از جمله الزامات اولیه پذیرش است. این مدارک شامل اطلاعات ثبتی شرکت، مشخصات سهامداران عمده، اعضای هیئت‌مدیره، اساسنامه، روزنامه رسمی، مجوزها، برنامه کسب‌وکار، زمان‌بندی اجرای طرح، صورت‌های مالی حسابرسی‌شده، پیش‌بینی سود و زیان، تراز آزمایشی و سایر اطلاعات موردنیاز برای ارزیابی است.

از نظر تضامین نیز در داده‌های موجود، مواردی مانند توثیق سهام، ضمانت‌نامه تعهد پرداخت و وثایق مالی ذکر شده است. این موضوع نشان می‌دهد سکو در فرآیند پذیرش متقاضیان، صرفاً به معرفی طرح اکتفا نمی‌کند و تلاش دارد برای کاهش بخشی از ریسک نکول، از ابزارهای تضمینی استفاده کند. البته کیفیت این تضامین در همه طرح‌ها یکسان نیست و سرمایه‌گذار باید نوع، مبلغ، قابلیت اجرا و مرجع وصول آن‌ها را در هر طرح به‌صورت جداگانه بررسی کند.

نکته مهم دیگر این است که در قوانین سکو، حداکثر دوره اجرای طرح 24 ماه ذکر شده و متقاضی نیز موظف است حداقل 10 درصد از وجه موردنیاز طرح را خود تامین کند. همچنین به‌روزرسانی مهم دیگر، مربوط به آخرین اطلاعیه فرابورس مورخ ۱۴۰۵/۰۲/۲۹ است که بر تحلیل شرایط سرمایه‌پذیران در هم‌آفرین نیز اثر می‌گذارد. مطابق این اطلاعیه، سقف تامین مالی هر طرح ۱,۰۰۰ میلیارد ریال (۱۰۰ میلیارد تومان) تعیین شده، برای مبالغ بالاتر از ۵۰۰ میلیارد ریال رعایت شرایط تکمیلی الزامی است، حداقل سرمایه ثبتی سرمایه‌پذیر ۲۰۰ میلیارد ریال (۲۰ میلیارد تومان) در نظر گرفته شده و سقف مجموع طرح‌های باز نزد هر عامل ۳,۰۰۰ میلیارد ریال (۳۰۰ میلیارد تومان) است. همچنین در صورت عبور مجموع طرح‌های در حال اجرای یک متقاضی از حد مقرر، ارائه تضامین بانکی مشخص‌شده در اطلاعیه ضروری خواهد بود.

ثبت نام و احراز هویت در ای بی کراد

مانند سایر سکوهای رسمی تامین مالی جمعی، ورود به فرایند سرمایه‌گذاری در آی‌بی‌کراد نیز بدون ثبت‌نام و احراز هویت ممکن نیست. بر اساس قوانین سکو، سرمایه‌گذاران حقیقی و حقوقی باید از طریق سامانه سجام احراز هویت شده باشند و اطلاعات هویتی آن‌ها با مدارک بارگذاری‌شده تطابق داشته باشد. در غیر این صورت امکان سرمایه‌گذاری برای آن‌ها فعال نخواهد شد.

برای اشخاص حقوقی نیز الزامات خاص‌تری در نظر گرفته شده و از جمله، معرفی دو نفر صاحب امضا برای مشارکت در طرح‌ها الزامی است. از منظر تحلیلی، این نوع الزامات اگرچه ممکن است برای برخی کاربران زمان‌بر به نظر برسد، اما بخشی از ماهیت رسمی و تحت‌نظارت این بازار است و به شفافیت، کاهش تخلفات و امکان پیگیری حقوقی بهتر کمک می‌کند. فرایند کلی ثبت‌نام و احراز هویت شامل مراحل زیر است:

از طریق گزینه ثبت نام وارد صفحه ثبت نام شوید.

در این بخش، امکان ثبت‌نام هم برای اشخاص حقیقی و هم برای اشخاص حقوقی فراهم شده است. با این حال، مطابق تصویر زیر، در زمان نگارش این گزارش تحلیلی (10/03/1405)، کپچای امنیتی به دلیل مشکلات زیرساختی بارگذاری نمی‌شد و در نتیجه امکان ادامه فرایند ثبت‌نام وجود نداشت. تصویر ارور کپچا در بخش console  سایت.

کارمزد کراد فاندینگ آی بی کراد

بر اساس بررسی تیم مالی نکس، در صورت موفقیت یک فرصت سرمایه‌گذاری، 4 درصد از مبالغ جمع‌آوری‌شده به‌عنوان کارمزد خدمات به آی‌بی‌کراد پرداخت می‌شود. این کارمزد از سمت متقاضی دریافت می‌شود و در متن‌های موجود در قوانین اشاره‌ای به اخذ کارمزد مستقیم از سرمایه‌گذار نشده است. از این منظر، ساختار هزینه‌ای برای سرمایه‌گذاران خرد ساده‌تر به نظر می‌رسد.

با این حال، مانند سایر سکوها باید توجه داشت که حتی در صورت نبود کارمزد مستقیم برای سرمایه‌گذار، هزینه‌های اجرایی و کارمزدهای مرتبط می‌توانند به‌طور غیرمستقیم بر سود خالص قابل‌تقسیم طرح اثر بگذارند. در نتیجه، تحلیل مالی هر طرح همچنان اهمیت دارد و نباید صرفاً به عدم دریافت کارمزد مستقیم اکتفا کرد.

تجربه نویسنده از کار با پلتفرم ای بی کراد

بر اساس داده‌های جمع‌آوری‌شده توسط تیم مالی نکس، آی‌بی‌کراد یکی از سکوهای فعال و نسبتاً باسابقه تامین مالی جمعی در ایران است که با پشتوانه تامین سرمایه تمدن و در چارچوب مجوزهای رسمی فرابورس فعالیت می‌کند. آمارهایی مانند 187 طرح تامین‌شده، 186 طرح موفق، بیش از 4.28 هزار میلیارد تومان حجم کل سرمایه‌گذاری، سهم بازار 11.08 درصدی و میانگین سود تقسیمی 31.73 درصد نشان می‌دهد که این سکو از نظر مقیاس و حضور در بازار، جزو بازیگران مهم این حوزه به شمار می‌رود.

در کنار این نقاط مثبت، باید به ماهیت ذاتی این بازار نیز توجه داشت. سرمایه‌گذاری در طرح‌های تامین مالی جمعی با ریسک‌هایی مانند غیرقطعی بودن سود، محدودیت نقدشوندگی، وابستگی به کیفیت متقاضی و تفاوت سطح تضامین همراه است. در نتیجه، آی‌بی‌کراد را نباید صرفاً بر اساس آمار کلی یا میانگین سود آن قضاوت کرد، بلکه لازم است هر فرصت سرمایه‌گذاری به‌صورت مستقل و با دقت کافی بررسی شود.

در یک جمع‌بندی متعادل، می‌توان گفت آی‌بی‌کراد از نظر ساختار نهادی، جایگاه بازار، حداقل سرمایه‌گذاری پایین و حجم عملیاتی، یکی از سکوهای مهم تامین مالی جمعی ایران است؛ اما مانند هر سکوی دیگر در این حوزه، کیفیت نهایی تجربه سرمایه‌گذاری در آن به انتخاب درست طرح و تصمیم‌گیری آگاهانه سرمایه‌گذار بستگی دارد.

مزایا کراد فاندینگ ای بی کراد

اگر بخواهیم آی‌بی‌کراد را صرفا بر اساس داده‌های موجود ارزیابی کنیم، چند نقطه قوت قابل‌تشخیص است. نخست، همکاری با نهاد مالی بزرگ و شناخته‌شده‌ای مانند تامین سرمایه تمدن است که از منظر اعتبار ساختاری اهمیت دارد. دوم، جایگاه نسبتا قدیمی سکو در بازار و شروع فعالیت از سال 1400 است که می‌تواند نشانه‌ای از تجربه و بلوغ نسبی عملیاتی باشد. سوم، حجم بالای سرمایه‌گذاری انجام‌شده (188 طرح و حجم بیش از 4.28 همت سرمایه گذاری انجام شده) و سهم بازار بیش از 11 درصدی است که نشان می‌دهد آی‌بی‌کراد در میان بازیگران اصلی این حوزه قرار دارد.

چهارم، حداقل مبلغ ورود بسیار پایین است که دسترسی سرمایه‌گذاران خرد را تسهیل می‌کند. پنجم، فرایند ارزیابی چندمرحله‌ای طرح‌ها و الزام به ارائه مدارک و تضامین از سوی متقاضیان است که از رویکرد ساختارمندتر سکو در پذیرش طرح‌ها حکایت دارد.

معایب کراد فاندینگ ای بی کراد

سرمایه‌گذاری در آی‌بی‌کراد نیز مانند سایر سکوهای تامین مالی جمعی با مجموعه‌ای از ریسک‌ها همراه است. نخستین ریسک، غیرقطعی بودن سود و وابستگی بازده نهایی به عملکرد واقعی طرح است. دومین ریسک مهم، محدودیت نقدشوندگی است. در بیانیه ریسک سکو تصریح شده که تا پیش از سررسید، دسترسی به وجه سرمایه‌گذاری‌شده و نقل‌وانتقال گواهی شراکت جز در حدود مقررات و در شرایط خاص ممکن نیست.

همچنین در قوانین سایت آمده است که سرمایه‌گذار حق لغو مشارکت انجام‌شده را ندارد. تنها در برخی طرح‌های دارای بازارگردان و در صورتی که این موضوع در فراخوان همان طرح ذکر شده باشد، امکان خروج از سرمایه‌گذاری ممکن است فراهم شود. این نکته از نظر عملیاتی اهمیت زیادی دارد، زیرا سرمایه‌گذار باید از ابتدا با فرض نگهداری سرمایه تا پایان دوره تصمیم‌گیری کند.

از سوی دیگر، در متن سایت به‌صراحت ذکر شده که مسئولیت اصلی اجرای تعهدات، پرداخت اصل و سود، جرایم و خسارات احتمالی بر عهده متقاضی است و آی‌بی‌کراد صرفاً پس از دریافت وجوه، آن‌ها را به سرمایه‌گذاران منتقل می‌کند. این موضوع نشان می‌دهد که در صورت نکول یا تأخیر، سرمایه‌گذار باید بیش از هر چیز به کیفیت متقاضی، قرارداد و تضامین هر طرح توجه کند.

سوالات متداول