نوسازی تجهیزات صنعتی و ناوگان حملونقل کشور با تصویب مشوقها و قوانین تازه وارد مرحله اجرایی جدیدی شده است. فرشاد مقیمی، رئیس هیات عامل سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران (ایدرو)، در تازهترین اظهارات خود ابعاد این برنامه کلان را تشریح کرد؛ طرحی که از یکسو به بازسازی خطوط تولید کارخانهها میپردازد و از سوی دیگر، بستههای تسهیلاتی مشخصی برای تاکسیها، اتوبوسها و موتورسیکلتهای فعال در سامانههای آنلاین در نظر گرفته است.
جدول جزئیات تسهیلات و یارانههای ناوگان حملونقل
بر اساس گزارش ایسنا، ارقام و سازوکار حمایتی در بخشهای مختلف ناوگان شهری به شرح زیر تعیین شده است:
| نوع ناوگان | مبلغ تسهیلات مصوب | ارزش برگه و یارانه اسقاط | شیوه اجرا و شرایط کلیدی |
|---|---|---|---|
| اتوبوس فرسوده | ۱۵ میلیارد تومان | مطابق ارزیابی کارشناسی ناوگان تجاری | جایگزینی برای تقویت خطوط مسافری عمومی |
| تاکسی برقی (تهران) | ۱ میلیارد و ۲۰۰ میلیون تومان | ارزش ۳۶۰ میلیون تومان (معادل ۶ گواهی اسقاط) | وام کمبهره برای جبران هزینه خودروهای برقی |
| تاکسی دوگانهسوز | تا سقف ۱ میلیارد تومان | معادل ارزش اسقاط تعیینشده | الزام خودروسازان به تحویل تاکسیهای دوگانهسوز |
| موتورسیکلت فعالان سکوها | تا سقف ۵۰۰ میلیون تومان (کمبهره) | ۱۵۰ میلیون تومان یارانه (۴ گواهی به علاوه لاشه) | تحویل موتور بدون پیشپرداخت با همکاری اسنپ؛ پایلوت اصفهان |
طبق اهداف برنامه هفتم توسعه، باید سالانه ۵۰۰ هزار خودرو از رده خارج شود تا سالانه ۱.۵ میلیارد لیتر در مصرف بنزین و گازوئیل کشور صرفهجویی صورت گیرد. به دلیل محدودیتهای دستورالعمل گذشته، خروجی اسقاط بیش از ۲۰۰ تا ۲۵۰ هزار دستگاه در سال نمیرفت.
برای حل این چالش، با همراهی حدود ۲۴ دستگاه از جمله پلیس راهور، سازمان حفاظت محیطزیست و وزارت کشور، آییننامه مربوط مردادماه اصلاح شد. بر اساس تغییرات جدید:
- تغییر نسبت تولید به اسقاط: پیشتر به ازای تولید هر ۱۲ خودرو یک دستگاه اسقاط میشد؛ این نسبت اکنون به یک خودروی اسقاطی به ازای هر ۴ خودروی تولیدی رسیده است.
- کارنامه اسقاط: در سال ۱۴۰۳ حدود ۳۵۰ هزار خودرو اسقاط شد و بیش از ۱۲۰ هزار گواهی نیز به سال ۱۴۰۴ انتقال یافت.
- اثر بر قیمت نهایی: اسقاط هر خودروی سواری ۳ گواهی و هر تاکسی ۶ گواهی تولید میکند. برای یک سواری داخلی یک میلیارد تومانی، هزینه گواهی اسقاط نهایتا حدود ۳۷ میلیون تومان بر بهای تمامشده اثر دارد؛ در حالی که برای خودروهای وارداتی این سهم مالی ممکن است تا ۳۰۰ میلیون تومان برسد.
برنامه نوسازی صنایع
بخش دیگر اظهارات رئیس ایدرو به بازسازی ماشینآلات کارخانهها و نظام مدیریتی شرکتها اختصاص داشت. بخش صنعتی و معدنی نوسازی با تمرکز بر بهرهوری انرژی، فناوریهای نوین و احیای خطوط تولید موجود دنبال میشود. خلاصه نکات این بخش به شرح زیر است:
- توقف ورود تجهیزات پرمصرف: ماشینآلات دستدوم قدیمی که مصرف انرژی بالایی دارند، دیگر اجازه ورود به کشور ندارند.
- احیای واحدها به جای سرمایهگذاری جدید: بازگرداندن خطوط موجود با یکسوم هزینه و زمان ممکن است.
- ورود هوش مصنوعی: استفاده از فناوری هوش مصنوعی در مدیریت بنگاهها و کنترل فرآیند استخراج در معادن.
- آمار حمایتی: از بیش از ۱۰۰۰ واحد ثبتنامکننده، عارضهیابی ۵۰۰ واحد پایان یافته، ۲۰۰ واحد به صندوق معرفی شده و ۷۷ واحد به بانکها معرفی شدهاند. همچنین ۶۰ تا ۷۰ درصد واحدهای آسیبدیده به چرخه تولید برگشتهاند.
- تامین مالی نوین: ورود سرمایهگذاران از طریق تملک سهام یا اجاره بلندمدت واحدها برای نوسازی، در کنار پیگیری نوسازی ناوگان دریایی و ریلی.
نکته اقتصادی برای فعالان بازار و سرمایهگذاران خرد: هنگامی که صحبت از هدایت نقدینگی و حفظ ارزش داراییها در اقتصاد کلان مطرح میشود، شناخت کانالهای امن سرمایهگذاری اهمیت دوچندان مییابد. برای نمونه، در بازارهایی مانند سکه و طلا که نوسانات بالایی دارند، آگاهی از چالشهای اصالت کالا و خطرات خرید اقلام غیرمتعارف حیاتی است؛ موضوعی که در گزارش بررسی هشدار درباره سکه و پلاکهای تقلبی پارسیان به تفصیل واکاوی شده است