بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران بهمنظور ساماندهی نظام بانکی و جلوگیری از سوءاستفادههای احتمالی، از رونمایی قریبالوقوع دو سامانه جدید خبر داد. یکی از این سامانهها که «حسام» نام دارد، با هدف شناسایی و تعیین تکلیف حسابهای بانکی مازاد راهاندازی میشود. طبق برآوردهای اولیه کارشناسان بانک مرکزی، اجرای این طرح میتواند به تعطیلی حدود ۲۰۰ میلیون حساب بانکی غیرفعال یا مازاد در کشور منجر شود.
جزئیات عملکرد سامانه حسام
علیاکبر یحییپور، معاون اداره مهندسی نرمافزار بانک مرکزی، در تشریح کارکرد این سامانه اظهار داشت که دو فرایند اصلی در آن دنبال میشود: نخست، تعیین تکلیف و بستن حسابهای مازاد و دوم، امکان اعلام «حساب پایه» توسط مشتری تا در صورت بستهشدن حسابهای دیگر، موجودی آنها به صورت خودکار به حساب اصلی منتقل شود.
این اقدام گامی در جهت محدودسازی افتتاح حسابهای متعدد برای اشخاص حقیقی است. بانک مرکزی با تدوین قواعد جدید توسط هیأت عالی، قصد دارد در آینده، سقف مشخصی برای تعداد افتتاح حساب هر فرد تعیین کند. نکته مهم در این طرح، مستثنا بودن حسابهای تجاری از این قواعد است تا خللی در رونق فعالیتهای اقتصادی و تجاری ایجاد نشود.
دلایل اجرای طرح و امنیت بانکی
یکی از انگیزههای اصلی بانک مرکزی برای اجرای این طرح، کاهش ریسکهای امنیتی و حقوقی برای دارندگان حساب است. بسیاری از افراد از حسابهای بلااستفاده خود بیاطلاع هستند که این موضوع ریسک سوءاستفادههای مالی و کلاهبرداری را افزایش میدهد. علاوه بر این، در بسیاری از موارد که اطلاعات حسابها به سیستمهای مالیاتی متصل است، صاحبان حساب به دلیل گردشهای مالی ناخواسته یا سوءاستفاده دیگران، دچار مشکلات مالیاتی و قضایی میشوند. همچنین، نگهداری میلیونها حساب با رسوب اندک، هزینههای عملیاتی سنگینی را به شبکه بانکی تحمیل میکند که دیگر توجیه اقتصادی ندارد.
بر اساس اعلام مسئولان، این طرح هماکنون در یک فاز کوچک و آزمایشی برای حدود ۱۰ هزار نفر اجرایی شده و با نهایی شدن بازخوردها، حداکثر تا هفته آینده بهطور رسمی رونمایی خواهد شد.
مرتضی داودی 
